﴿وَقُلْ جَاءَ الْحَقُّ وَزَهَقَ الْبَاطِلُ﴾

میلاد کاوه

وکیل پایه یک دادگستری

طلاق همیشه به معنای یک دعوای طولانی و اختلاف شدید میان زن و شوهر نیست. گاهی زن و شوهر، پس از بررسی شرایط زندگی مشترک، به این نتیجه می‌رسند که ادامه زندگی برای آنها امکان‌پذیر نیست و هر دو با جدایی موافق هستند. در چنین شرایطی، طلاق توافقی می‌تواند یکی از راه‌های قانونی پایان دادن به زندگی مشترک باشد.

اما طلاق توافقی دقیقاً چیست و چگونه باید برای آن اقدام کرد؟

طلاق توافقی چیست؟

در طلاق توافقی، زن و شوهر درباره اصل جدایی و همچنین مسائل مهم ناشی از آن با یکدیگر توافق می‌کنند و سپس برای طی مراحل قانونی اقدام می‌کنند.

این توافق می‌تواند شامل موضوعاتی مانند مهریه، نفقه، جهیزیه، اجرت‌المثل، حضانت فرزندان و نحوه ملاقات با آنها باشد.

برای مثال، ممکن است زن و شوهر توافق کنند که زوجه در قبال دریافت مقدار مشخصی از مهریه، از ادامه مطالبه بخش دیگری از آن صرف‌نظر کند و همچنین درباره حضانت فرزند و زمان ملاقات پدر و مادر با فرزند نیز به توافق برسند.

نکته مهم این است که صرف توافق شفاهی کافی نیست و توافقات زوجین باید در فرآیند قانونی طلاق منعکس و تعیین تکلیف شود.

مراحل طلاق توافقی چگونه است؟

اولین قدم، رسیدن زن و شوهر به یک توافق روشن درباره مسائل اصلی زندگی مشترک است.

پس از آن، فرآیند قانونی مربوط به طلاق توافقی و مشاوره خانواده انجام می‌شود. در ادامه، موضوع در مرجع قضایی مربوط بررسی شده و در صورت فراهم بودن شرایط قانونی، گواهی عدم امکان سازش صادر می‌شود.

پس از صدور گواهی، زوجین باید در مهلت قانونی برای ثبت طلاق به دفتر رسمی طلاق مراجعه کنند.

بنابراین، طلاق توافقی صرفاً با امضای یک توافق‌نامه خصوصی میان زن و شوهر واقع نمی‌شود و برای ثبت رسمی آن باید مراحل قانونی طی شود.

در طلاق توافقی تکلیف مهریه چه می‌شود؟

یکی از مهم‌ترین موضوعاتی که باید پیش از طلاق توافقی درباره آن تصمیم گرفته شود، مهریه است.

ممکن است زن تمام مهریه خود را مطالبه کند، ممکن است بخشی از آن را ببخشد یا زوجین درباره نحوه پرداخت آن توافق کنند.

برای مثال، ممکن است توافق شود که بخشی از مهریه در زمان طلاق پرداخت شود و نسبت به باقی‌مانده، توافق دیگری صورت گیرد.

بنابراین، عبارت «طلاق توافقی» به این معنا نیست که زن حتماً باید مهریه خود را ببخشد؛ بلکه نحوه تعیین تکلیف مهریه به توافق زوجین و شرایط پرونده بستگی دارد.

حضانت فرزند در طلاق توافقی

اگر زوجین فرزند داشته باشند، موضوع حضانت، نگهداری و ملاقات فرزند نیز باید به صورت دقیق تعیین تکلیف شود.

برای مثال، زن و شوهر می‌توانند درباره اینکه فرزند نزد کدام یک از آنها زندگی کند و والد دیگر در چه زمان‌هایی با فرزند ملاقات داشته باشد، توافق کنند.

البته توافق والدین درباره فرزند باید در چارچوب مصلحت طفل و مقررات قانونی باشد و نمی‌توان صرف توافق خصوصی، حقوق قانونی و مصلحت کودک را نادیده گرفت.

مدارک لازم برای طلاق توافقی

بسته به وضعیت پرونده و شیوه اقدام، معمولاً مدارک هویتی زوجین و سند ازدواج از مدارک اصلی مورد نیاز است و ممکن است مدارک دیگری نیز با توجه به شرایط پرونده لازم باشد.

بهتر است پیش از شروع فرآیند، مدارک مورد نیاز و وضعیت خاص پرونده بررسی شود تا مراحل بدون نقص انجام شود.

نکته مهم درباره طلاق توافقی

بسیاری تصور می‌کنند چون زن و شوهر با یکدیگر اختلافی ندارند و هر دو با طلاق موافق‌اند، دیگر نیازی به بررسی حقوق مالی و خانوادگی وجود ندارد.

در حالی که اتفاقاً در طلاق توافقی، توافق دقیق و روشن اهمیت بسیار زیادی دارد.

موضوعاتی مانند مهریه، نفقه، جهیزیه، اجرت‌المثل، حضانت و ملاقات فرزند باید تا حد امکان به‌صورت شفاف تعیین تکلیف شوند؛ زیرا یک توافق مبهم می‌تواند در آینده زمینه اختلاف جدیدی ایجاد کند.

همچنین قوانین و رویه‌های مربوط به فرآیند طلاق ممکن است تغییر کند؛ بنابراین بهتر است پیش از اقدام، شرایط پرونده با توجه به مقررات و رویه جاری بررسی شود.

جمع‌بندی

طلاق توافقی روشی قانونی برای جدایی زن و شوهری است که درباره اصل طلاق و مسائل مرتبط با آن به توافق رسیده‌اند.

در این نوع طلاق، زوجین باید درباره موضوعاتی مانند مهریه، نفقه، جهیزیه، اجرت‌المثل، حضانت و نحوه ملاقات با فرزندان تصمیم‌گیری کنند و سپس مراحل قانونی مربوط به مشاوره، رسیدگی قضایی و ثبت رسمی طلاق را طی کنند.

خلاصه کاربردی

  • اگر زن و شوهر هر دو تصمیم به جدایی دارند، بهتر است پیش از شروع فرآیند طلاق توافقی، ابتدا تمام حقوق مالی و خانوادگی خود را بررسی کرده و درباره آنها توافقی روشن و قابل اجرا داشته باشند.
  • پس از آن، می‌توان مراحل قانونی طلاق توافقی را از طریق مراجع مربوط پیگیری کرد.
  • در پرونده‌هایی که دارای مهریه قابل توجه، فرزند، اختلاف درباره حضانت یا مسائل مالی پیچیده هستند، بررسی دقیق شرایط پرونده پیش از امضای توافق اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا اصلاح یا تغییر برخی توافقات پس از طی مراحل قانونی ممکن است با دشواری همراه باشد.